پيشگيري و درمان اعتياد

قرص ها و داروهای روانگردان

اعتياد به قرص و داروهاي روان گردان و شيميايي از زماني شروع شد كه از اين داروها به عنوان داروي ترك يا درمان اعتياد به مواد مخدر سنتي نظير ترياك و همچنين هرويين استفاده شد. در گذشته مواد مخدري كه توسط معتادان مصرف مي شد ، ترياك ، شيره ترياك و در نهايت هرويين بود. اما با ورود قرص‌ها و داروهاي شيميايي و روان گردان به عنوان داروي ترك اعتياد ، اعتياد جديدي تحت عنوان اعتياد به قرص و داروهاي شيميايي و روان گردان پا به عرصه وجود گذاشت كه يكي از مخرب ترين انواع اعتياد به شمار مي رود و اعتياد به آن به مراتب وخيم تر و مخرب تر از اعتياد به هرويين و ترياك است.
مصرف كنندگان اين داروها به منظور ترك يا درمان اعتياد ، مصرف اين داروها را خودسرانه و يا به تجويز متخصصان ترك اعتياد شروع كرد‌ه‌اند و پس از مدتي به مصرف آن ها معتاد شده‌اند. اكثر اين افراد دوباره به مصرف مواد مخدر اوليه خود روي مي آورند در حاليكه اعتياد به قرص نيز به آن اضافه شده است . بعضي از مصرف كنندگان قرص در روز بيش از 300 عدد قرص مصرف مي كنند كه تخريب آن بسيار وحشتناك و در نهايت به اغتشاش شعور و معمولا َ خودكشي منتهي مي شود. بررسي سير تاريخي دراروهاي ترك اعتياد كه توسط بعضي از متخصصين تجويز مي شده است ، نشان مي دهد كه اين داروها نه تنها كمكي به حل مسئله درمان اعتياد نكرده اند بلكه باعث حاد شدن قضيه نيز شده است و هر بار با ورود دارويي جديد به عرصه داروهاي ترك اعتياد ، در واقع ماده مخدر جديد و خطرناكي به جمع مواد مخدر و اعتياد آور اضافه شده است .
جهت آشنايي با مهمترين اين داروها ، به اسامي بعضي از آن ها به اختصاراشاره مي شود.
داروهايي كه در حال حاضر بيشترين سوء مصرف را دارند و اعتياد به آن ها نسبتاَ زياد است را مي توانيم به سه دسته كلي تقسيم كنيم .

1- بنزو ديازپين‌ها
2- باربيتورات‌ها
3- ضد افسردگي‌هاي سه حلقه‌اي

خانواده بنزوديازپين ها شامل: ديازپام ، لورازپام ، اگزازپام ، پرازپام ، هالازپام ، آلپرازولام ، فلورازپام ، تمازپام ، كلونازپام و كلرودياز پوكسايد .

باربيتورات ها شامل: پنتو باربيتال ، آموباربيتال ، سكوباربيتال و فنوباربيتال.

ضد افسردگي‌هاي سه حلقه‌اي شامل: ايمي‌پرامين ، آمي‌تريپ‌تيلين ، نورتريپ‌تيلين ، پروتريپ‌تيلين ، تري ميپرامين ، و دزي‌پرامين مي‌باشند.

داروهاي ديگري نيز از دسته پروپانديول‌ها نظير متروبامات و تايبامات و همچنين آنتي‌هيستامين ها مانند ديفن هيدرامين ، هيدروكسي‌زين ، دوكسي‌لامين و پيريلامين نيز وجود دارند.
در اين ميان داروهايي چون ديفنوكسيلات ، ترامادول و كلونيدين نيز براي ترك اعتياد مصرف زيادي دارند.
نكته مهم اين كه هر كدام از اين داروها در علم پزشكي و تجويز آن‌ها توسط پزشكان محترم براي بيماري‌هاي خارج از حوزه اعتياد به مواد مخدر ، كارايي خاص خود را داشته و در استفاده صحيح آن ها طبق نسخه پزشك هيچ شكي نيست . آنچه كه مدنظر ماست سوءمصرف اين داروها و مصرف خودسرانه به منظور ترك اعتياد و اعتياد به مصرف آن ها در كنار مصرف ساير مواد مخدراست.
يك مصرف كننده قرص كه انواع مختلفي از داروها را در تعداد زياد مصرف مي كند ، به عنوان مثال تعدادي قرص از خانواده بنزوديازپين‌ها به همراه تعدادي ديفنوكسيلات و غيره مصرف مي كند ، راهنمايان كنگره 60 اجازه تغيير در برنامه مصرف او را ندارند.

ممكن است راهنما با اثرات اين داروها تا اندازه اي آشنا باشد اما بايد بدانيم كه هريك از اين داروها به تنهايي و جداگانه ، آن هم در دوزاژ مشخص داراي اثرات تعريف شده و شناخته شده‌اي مي‌باشد. اما زماني كه شخص خودسرانه مقادير بالايي از يك نوع دارو را مصرف مي كند ، به نسبت بالا رفتن دوز يا مقدار مصرف ، اثرات آن دارو تغيير مي كند. معمولاً مصرف كنندگان قرص در اندازه و مقداري مصرف مي كنند كه شايد در هيچ مرجعي به اثرات آن اشاره نشده باشد. به عنوان مثال حداكثر دوز مجاز ديفنوكسيلات در روز 15 ميلي گرم مي‌تواند باشد كه اثرات و عوارض آن مشخص شده است. اما زماني كه شخصي به ميزان 200 يا 300 يا حتي 400 ميلي گرم ديفنوكسيلات مصرف مي كند ، اثرات آن كاملاً ناشناخته است. خدا مي‌داند چه عوارضي در شخص به وجود مي‌آيد . حال در نظر بگيريد كه فردي تعداد زيادي ديفنوكسيلات را به همراه تعدادي ديازپام و تعدادي ترامادول و تعدادي آمي‌تريپ‌تيلين و غيره مصرف مي كند . در اينجا عوارض به وجود آمده ، نه عوارض ديفنوكسيلات است و نه عوارض ديازپام و نه عوارض آمي‌تريپ‌تيلين . بلكه نتيجه سومي است كه از تركيب اين داروها به وجود آمده و كاملاً ناشناخته و عجيب و غريب است. ممكن است در اين حالت ، راهنما با توجه به اطلاعات و تجربيات خود ، مقدار مصرف اين داروها را كم و زياد و يا تغيير دهد و يا بخواهد دارويي را حذف كند . كنگره 60 معتقد است آز آنجايي كه راهنما پزشك نيست به هيچ وجه اجازه تجويز دارو و همينطور تغيير اين داروها يا جابجايي آنها را ندارد.
بايد در نظر گرفت شخص مورد نظر نردبان بلند و خطرناكي را بالا رفته و خود را در وضعيتي خطرناك و بحراني قرار داده است.در اين حالت هرگونه حركت اشتباهي از سوي راهنما ممكن است عواقب بدي را به همراه داشته باشد. به همين دليل كنگره 60 قوياً اعلام مي كند راهنما اجازه چنين دخالتي را ندارد.
در اين وضعيت راهنما فقط مي تواند شخص مورد نظر را آرام آرام از نردباني كه بالا رفته پايين آورد. يعني راهنما مي‌تواند به آرامي در پله‌هاي يك هفته تا 21 روز و مطابق با اصول روش درمان تدريجي و كاهش پله‌اي مصرف ، مقدار مصرف او را همانگونه كه هست كاهش دهد نه اينكه بخواهد آن‌ها را با داروهاي ديگري عوض كند و يا بگويد اين را بخور و اين يكي را نخور. خير، فقط مجاز است مقدار قرص‌ها را كاهش دهد تا جايي كه به صفر برسد.
شايان ذكر است با توجه به اثرات مخرب داروهاي روان‌گردان ، كاهش مقدار آنها بايستي با احتياط و دقت بيشتري نسبت به مواد مخدري چون ترياك صورت گيرد. ممكن است در اين اثنا شخص دارويي را به تجويز پزشك و براي بيماري خاصي مثل ناراحتي قلبي ، در كنار ساير قرص‌ها و مواد مصرفي خود مصرف كند ، راهنمايان كنگره 60 در مورد اين دسنه از داروها نيز كه براي بيماري خاصي از سوي پزشك تجويز شده است ، حق كوچكترين دخالتي را ندارند. در اينجا بيمار مي‌داند و پزشك خود كه هر طور صلاح مي دانند عمل كنند. راهنمايان كنگره 60 فقط اجازه تيپر يا كاهش قرص‌ها و يا داروهايي را دارند كه شخص خودسرانه مصرف كرده و مي‌كند.
اگر شخصي فقط مصرف قرص و دارو داشته باشد به تدريج و با توجه به خطوط قرمزي كه توضيح داده شد ‌مي‌تواند مصرف شخص را كاهش داده و به صفر برساند.
اگر شخصي قرص و دارو به همراه مواد مخدري چون هرويين ترياك و يا شيره نرياك مصرف مي كند ، اولويت اول در كاهش قرص و دارو مي باشد.

ترياك و قرص : اولويت اول كاهش و حذف قرص ، اولويت دوم كاهش و قطع ترياك.
هرويين و قرص : اولويت اول حذف هرويين و جايگزيني آن با ترياك ، اولويت دوم كاهش و حذف قرص‌ها و اولويت سوم كاهش و قطع ترياك.

از آنجاييكه هرويين هاي امروزي بيش از 90% درصد تركيبات آن قرص و داروهاي شيميايي و روان گردان مي باشد ، لذا مصرف هرويين با قرص سازگاري بيشتري نسبت مصرف همزمان ترياك و قرص دارد. ممكن است تصور شود كه جايگزيني ترياك با هرويين براي شخصي كه هرويين به همراه قرص مصرف مي‌كند خطرناك باشد و يا عوارض جديدي را به وجود آورد ، از آنجايي كه در كنگره 60 كسي نمي‌تواند با مصرف هرويين سفر اول خود را ادامه دهد ، بايد مصرف هرويين قطع شود. از سوي ديگر، ترياك تركيبي از آلكالوييدهاي قدرتمند دارويي با اثرات آرامبخش ، ضد درد ، ضد افسردگي ، خواب آور و در عين حال نشاط آور مي‌باشد كه نمي تواند براي شخص مورد نظر خطرناك باشد . نه تنها خطرناك نيست بلكه او را در وضعيت بهتري قرار مي‌دهد. جايگزيني ترياك به جاي هرويين ممكن است مختصر عوارضي را براي شخص به و جود آورد اما در كل حال او را بهتر مي‌كند. از آنجاييكه بعد از جايگزيني ترياك به جاي هرويين روند كاهش تدريجي قرص نيز آغاز مي شود ، لذا عوارض ناشي از مصرف قرص نيز روز به روز كمتر مي‌شود. مصرف ترياك همچنين باعث مي‌شود تا تحمل عوارض ناشي از كاهش مصرف قرص و داروها ، راحت و امكان پذير باشد.
نكته مهم : از آنجاييكه مصرف قرص و داروهاي روان‌گردان اثرات بسيار مخربي روي سيستم اعصاب مركزي ، سيستم توليد كننده مواد شبه افيوني و ساير قسمت‌هاي جسم مي‌گذارد ، لذا قطع ناگهاني آن ها و يا كاهش آن ها بيش از مقدار 20% درصد در هر پله ، مي‌تواند خطرناك باشد. در بسياري از مراكزي كه مصرف كنندگان مواد مخدر يا معتادان را به صورت شبانه روزي نگهداري مي كنند ، ديده شده است كه مصرف كنندگان قرص با قطع ناگهاني مصرف قرص و يا عدم دسترسي به قرص دچار اغتشاش شعور در حد بالا و همچنن دست به خودكشي زده‌اند. مصرف قرص و داروهاي روان گردان باعث ايجاد توهماتي مي‌شود كه ممكن است بر اثر آن شخص صداهاي عجيب و غريب و يا تصاوير عجيب و غريب را ببيند كه البته براي او كاملاً واقعي است و در نتيجه درك صحيحي از مكان و زمان و اطرافيان نداشته باشد كه لازم است راهنما در برخورد با اين افراد ، مد نظر داشته باشد. البته اين عوارض براي كساني است كه مصرف قرص در مقدار زياد و به مدت طولاني داشته‌اند و كساني كه مصرف قرص در مقداركم و مدت كم دارند و يا داشته‌اند معمولاَ دچار اين حالات نمي‌شوند.

منبع : www.congress60.org

عفونتهای ناشی از تزریق هرویین

حشيش و ترکيبات مشابه آن (canabis) اين گروه از مواد به نامهاي مختلفي مانند "ماري جوانا"، "علف"، "گراس"، "بنگ" و غيره وجود دارند. ماري جوانا شايع ترين ماده مورد سوء مصرف در جوامع غربي است . سوء مصرف تمام ترکيبات مشابه اين گروه در سطح بسيار وسيعي در ميان جوانان ديده مي‌شود. در پژوهش‌هاي معتبر نشان داده شده است که مصرف اين مواد و به خصوص تکرار مصرف آنها احتمال مصرف مواد قوي تر مانند کوکايين يا هرويين را در سنين بالاتر افزايش مي‌دهد. به عنوان مثال در يک پژوهش انجام شده، تنها کمتر از 1% افرادي که به هيچ وجه سابقه مصرف ماري جوانا را نداشتند، به هرويين و کوکايين وابسته شده بودند؛ ولي از کساني که هزار بار يا بيشتر ماري جوانا مصرف کرده بودند؛ بعدها 73% به سراغ کوکايين و 33% به سراغ هرويين رفتند. اگرچه اين گروه از مواد در روزهای نخست مصرف موجب وابستگي جسماني نمي‌شوند؛ ولي با مصرف مزمن، تحمل ايجاد مي‌کنند (اين موضوع باعث مي‌شود که فرد معتاد، در طول روز، ساعت‌ها وقت خود را براي کشيدن اين نوع مواد صرف کند و بنابراين در کارهاي روزانه اش وقفه و شکست ايجاد شود.) آثار حشيش به نوع ماده مصرفي، روش مصرف، مقدار مصرف و موقعيت مصرف و اطرافيان فرد و انتظارات او بستگي دارد. در صورت تدخين آثار آن به سرعت ظاهر شده و 3 تا 4 ساعت باقي مي‌ماند و در حالت مصرف خوراکي، آثارش ديرتر ظاهر شده و ممکن است تا 24 ساعت هم ادامه پيدا کند. کانابيس کانابيس از گياهي به همين نام به دست مي‌آيد. قدرت اثر انواع مختلف گياهي آن به غلظت ماده اي به نام دلتا-9 تتراهيدروکانابينول (THC) بستگي دارد. THC ماده اصلي روانگردان در کانابيس است. در هر حال بيش از 60 ترکيب مولکولي ديگر در کانابيس وجود دارد که احتمالاً بي تأثير هستند و يا تأثير کمي‌بر افراد دارند.   متابوليسم و جذب THC به سرعت از ريه‌ها به جريان خون جذب مي‌شود و حدود ده دقيقه بعد از کشيدن، غلظت خوني آن به حداکثر مي‌رسد. کاهش ميزان THC در خون نيز نسبتاً سريع است و بعد از يک ساعت شايد فقط 5% تا 10% سطح خوني اوليه باقي بماند. در صورتي که THC به صورت خوراکي مصرف شود؛ جذب آن آسانتر خواهد بود و شروع اثر آن بعد از يک ساعت يا بيشتر خواهد بود. متابوليسم THC در ريه (در صورت تدخين) يا در روده (در صورت خوردن) شروع شده و سپس اکثر اين ماده جذب خون شده و به کبد حمل مي‌شود. در کبد اين ماده تبديل به 9-کربوکسي- THC و 11-هيدروکسي دلتا-9- THC مي‌گردد. اگرچه 9-کربوکسي- THC اثر رواني ندارد؛ اما 11 هيدروکسي دلتا-9- THC شايد قوي تر از THC باشد و شايد بسياري از اثرات کانابيس مربوط به اين ماده باشد (مخصوصاً وقتي که خوراکي مصرف شود). THC در چربي قابل حل بوده و در بافت چربي ذخيره مي‌شود و آزاد سازي تدريجي آن از بافت چربي باعث طولاني شدن اثر آن مي‌گردد. نيمه عمر THC در بدن از سه تا پنج روز است. سطح خوني THC شايد رابطه مستقيمي‌با ميزان سرخوشي يا ساير علايم آن نداشته باشد؛ بلکه بر طبق پژوهش‌هاي انجام شده، حداکثر سرخوشي به طور معمول مدتي بعد از اينکه غلظت THC در خون شروع به کاهش کرد؛ ظاهر مي‌شود. اين موضوع نشان دهنده اين است که يا برخي از متابوليت‌هاي THC باعث ايجاد سرخوشي مي‌شوند و يا وقتي که غلظت خوني THC کاهش پيدا مي‌کند، سطح THC در مغز افزايش پيدا مي‌کند. نوروفارماکولوژي در دهه 90 گيرنده‌هاي کانابينوييدي در کورتکس مغز، هيپوکامپ، مخچه و غده پايه مغزي مشخص شد. تحريک هر يک از اين گيرنده‌هاي کانابينوييدي در کورتکس باعث افکار مغشوش، در هيپوکامپ باعث حافظه مختل، و در مخچه موجب مختل شدن هماهنگي حرکتي مي‌شود. سرخوشي به وسيله حشيش نيز با تحريک گيرنده‌هاي کانابينوييدي در مسير دوپامينرژيک مزولمبيک ايجاد مي‌شود. ترکيب، مقدار و شيوه مصرف ماري جوانا شايع ترين شکل مورد استفاده کانابيس‌ها در آمريکاست. ماري جوانا شامل مخلوطي از گل‌هاي دست چين شده و برگ‌ها و ساقه خشک شده گياه کانابيس است. THC موجود در ماري جوانا از 5% تا 14% متفاوت بوده و اين موضوع به قسمت‌هاي گياهي که در توليد ماري جوانا به کار رفته و به ويژگي‌هاي ژنتيکي آن گياه بستگي دارد. THC بيش از همه در گلها و پس از آن در برگهاي بالايي و سپس برگهاي پايين و نهايتاً ساقه و تخم گياه کانابيس وجود دارد. سينسميلا SINSEMILIA نوع بسيار قوي ماري جوانا است که قسمت اعظم آن گلهاي انتخاب شده گياه ماده کانابيس بوده و غلظت THC در آن بين 7% تا 14% يا بيشتر است. حشيش ترکيب قوي ديگر کانابيس است که از به هم فشردن و چلاندن گلهاي انتخاب شده کانابيس يا شيوه ديگري که در طي آن صمغ زرد رنگ گلهاي دست چين شده گياه کانابيس بيرون بيايد، به دست مي‌آيد. رنگ حشيش بعد از خشک شدن؛ قهوه اي تيره مي‌شود. آن را تدخين کرده و يا به صورت خوراکي استفاده مي‌کنند (حتي در پختن نان قندي و در ميان آن نيز حشيش را به کار مي‌برند.) غلظت THC در حشيش بين 2% تا 8% و گاهي 10% تا 20% است. روغن حشيش ماده خالص شده از حشيش است که به وسيله يک حلال، THC و ساير کانابينوييدهاي حشيش جدا شده تغليظ مي‌گردد. رنگ اين ماده، سياه يا قرمز است که به وسيله پيپ يا قاطي شده با تنباکوي سيگار کشيده مي‌شود. غلظت THC در روغن حشيش معمولاً بين 15% تا 50% بوده اما گاهي به بالاي 60% هم مي‌رسد. فقط 2 تا 3 ميلي گرم THC داخل وريدي باعث ايجاد اثرات سرخوشي کافي است. يک سيگار ماري جوانا شايد بين 5 تا 150 ميلي گرم THC داشته باشد. اما در حين مصرف شايد 30% تا 80% آن جذب نشود و تقريباً 5% تا 24% THC استنشاق شده به جريان خون وارد مي‌شود. برآورد شده است که متوسط مصرف حشيش در ايالات متحده 50 ميلي گرم THC در روز و در جامائيکا يا آسيا 200 تا 400 ميلي گرم THC است. کشيدن کانابيس شايع ترين شيوه مصرف آن است. ماري جوانا معمولاً با سيگار مخلوط شده و کشيده مي‌شود يا مي‌تواند با پيپ کشيده شود. پيپ‌هاي مخصوصي هم براي آن وجود دارد. يک راه ديگر مصرف آن خوردن است که اثرات آن ديرتر ايجاد شده و طولاني تر باقي مي‌ماند. حتي مي‌توان آن را با خمير نان، شيريني و کيک مخلوط کرده و بعد از پخت آن را مصرف نمود. در مصرف خوراکي اسهال، اضطراب و حملات هراس بيشتر مي‌شود و اثرات مستي و آسيب‌هاي رفتاري را زيادتر مي‌کند. کشيدن کانابيس سرخوشي ناشي از مصرف کوکايين از راه بيني را افزايش مي‌دهد. ماري جوانا و آمفتامين‌ها فعاليت سيستم عصبي اتونوم را افزايش مي‌دهند و محرک‌ها اثرات تسکين بخش و خواب آلودگي ناشي از کانابيس‌ها را از بين مي‌برند. ماري جوانا مي‌تواند با PCP يا ساير توهم زاها براي افزايش اثرات THC مصرف شود. اثرات مصرف حاد كانابيس ها طيف وسيعي از اثرات شناختي، احساسي، فيزيولوژيك و رفتاري را كه به مقدار مصرف ارتباط دارند؛ ايجاد مي‌كنند. موقعيت و حالت هم زمان مصرف كننده، تجربه قبلي مصرف كننده و انتظارات و نگرش او در ايجاد علائم مؤثر است. براي اغلب مصرف كننده ها كانابيس يك سرخوشي خفيف يا آسودگي ايجاد مي‌كند. معمولاً كانابيس احساس ساير تجربه ها مانند گوش كردن به موسيقي، مزه غذا يا لذت از فعاليت جنسي را افزايش مي‌دهد. درك زمان از بين مي‌رود و معمولاً گذشت زمان طولاني تر احساس مي‌شود. در موقعيت هاي اجتماعي پرحرفي و خنده بيشتر مي‌شود اما شايد نوسان هايي در خلق ايجاد شود و افزايش توانايي هاي اجتماعي به خيال پردازي هاي درون گرايانه تبديل شود. بي قراري و خواب آلودگي در هنگام از بين رفتن اثرات آن شايع است. از ديگر آثار مصرف حشيش، قرمزي چشم، افزايش اشتها، خشكي دهان و گاهي اضطراب و يا افسردگي است. مصرف مداوم با كانابيس مي‌تواند باعث افزايش اضطراب، هراس و بدبيني شود. معمولاً اين علايم به دنبال مصرف مقدار بيش از حد معمول يا مصرف خوراكي ايجاد مي‌شود. افزايش ضربان قلب مي‌تواند باعث افزايش هراس مصرف كننده شود. نوسانات فشار خون و سبكي سر و غش كردن در هنگام ايستادن ممكن است، ديده شود. اگرچه اين اثرات ناراحت كننده هستند؛ اما افراد مصرف كننده منظم، به اين اثرات تحمل پيدا مي‌كنند. افرادي كه بيماري قلبي دارند معمولاً بايد در مصرف كانابيس ها احتياط كنند،. مصرف مداوم كانابيس ها حافظه كوتاه مدت و توجه فرد را مختل مي‌كنند و بنابراين افكار و گفتار منقطع مي‌شود و فرد جريان افكار و حرف هاي خود را فراموش مي‌كند. تحمل، محروميت و وابستگي تحمل به بسياري از اثرات كانابيس ها در مطالعات بر روي انسانها و حيوانات نشان داده شده است. در اين مطالعات نشان داده شده كه مصرف گاه به گاه كانابيس تحمل قابل توجهي ايجاد نمي‌كند؛ اما مصرف روزانه مقادير بالاي كانابيس باعث تحمل به بسياري از اثرات فيزيولوژيك شناختي و اجتماعي THC مي‌شود. در همين مطالعات شواهدي از محروميت در قطع ناگهاني مقادير بالاي روزانه كانابيس نشان داده شده است و بعد از گذشت ساعت ها از آخرين مقدار THC، بي قراري دروني در افراد مصرف كننده منظم وجود داشته است. بعد از گذشت 12 ساعت از آخرين مقدار مصرف THC، بي قراري، گرگرفتگي، بي خوابي، تعريق، خستگي، آبريزش بيني، اسهال(مدفوع شل)، سكسكه و بي اشتهايي به طور شايع به چشم مي‌خورد. در مواردي رفتار غير دوستانه و حتي رفتار پرخاشگرانه گزارش شده است؛ هر چند مواردي كه اين اثرات را ايجاد كرده بودند؛ بالاست (مثلاً حدود 210 ميلي گرم در روز) اما شواهدي وجود دارد كه در صورت مصرف مزمن مقاديري همانند ده ميلي گرم روزانه براي ده روز مي‌تواند باعث ايجاد تحمل شود و علايم محروميت قطع مصرف نيز ايجاد مي‌شود. اما علايم محروميت حتي با مصرف مقادير متوسط به بالاي روزانه هميشه آشكار نمي‌شود. در پژوهشي انجام شده 15% مصرف كننده هاي متوسط تا شديد كانابيس، سندرم محروميت قطع مصرف را گزارش كردند كه شامل عصبيت، بي قراري، اختلال در خواب و بي اشتهايي بود. اين علايم به مدت مصرف روزانه كانابيس ارتباط داشتند. تعريق، اسهال، تهوع، استفراغ، درد عضلاني، لرزش، تحريك پذيري و اضطراب نيز در مواقع نادر و در صورت مصرف بالا و طولاني مدت كانابيس ها و سپس قطع ناگهاني آن مي‌توانند ايجاد شوند. البته براي اين ناراحتي ها درمان دارويي به خصوصي وجود ندارد. به عبارت ديگر درمان عمدتاً حمايتي و پرهيزي است. در واقع درمان اصلي وابستگي به كانابيس ها همان درمان هاي غير دارويي نگه دارنده بعد از قطع مصرف آنها است. اين موضوع مهم است كه به خاطر بسپاريم در هر حال علايم محروميت قطع مصرف كانابيس خفيف بوده و در عرض 8 ساعت به اوج مي‌رسد و معمولاً 1 تا 3 روز به طول مي‌كشد. بنابراين نيمي‌از كساني كه براي درمان مراجعه مي‌كنند؛ علايم محروميتي ندارند. تشخيص وابستگي دارويي امروزه كمتر بر وابستگي فيزيكي بستگي دارد و بيشتر بر مبناي رفتاري است (يعني بر مبناي رفتارهاي ايجاد شده در اثر مصرف مواد در طول زندگي، مشكل بودن ترك يا كنترل مصرف آن و برگشت سريع وابستگي بعد از مدتي حفظ پرهيز از مصرف). فقدان علايم محروميت قطع مصرف و تحمل، دليل نبودن وابستگي نيست و وابستگي رواني مي‌تواند بدون اين دو نيز وجود داشته باشد. وابستگي به كانابيس ها يكي از شايع ترين وابستگي ها به مواد در جهان محسوب مي‌شود. خطر وابستگي به كانابيس ها در مردان بيشتر از زنان است. خطر وابستگي با افزايش تعداد موارد مصرف بيشتر مي‌شود. عوارض جانبي كشيدن حشيش همانند كشيدن سيگار مي‌تواند خطراتي را براي انسان ايجاد كند (به خصوص در سيستم تنفس)؛ اما خطر مصرف حشيش از سيگار بيشتر است. افرادي كه حشيش مصرف مي‌كنند؛ با تعداد كمتري سيگار حشيش و در سن كمتري (و مدت زمان كمتري) نسبت به افراد سيگاري دچار عوارض جانبي مي‌شوند. اغلب آزمايش هاي عصبي رواني حساس، آسيب هاي كوچك اما مهمي‌را در توانايي توجه كردن، تمركز و عملكرد اجرايي مصرف كننده هاي سنگين حشيش گزارش كرده اند. چندين مطالعه انجام شده نشان دهنده تأثير حشيش بر عملكرد شناختي فرد است. مصرف كننده با دوزهاي بالا، ممكن است احساس مسخ واقعيت پيدا كند. مطالعات بر روي حيوانات نشان دهنده كاهش قدرت دفاعي و ايمني بدن در اثر مصرف حشيش است اما در انسانها هنوز اين موضوع ثابت نشده است. كشيدن حشيش در حاملگي مي‌تواند باعث كوتاه شدن مدت حاملگي و تولد نوزاد با وزن كم شود. در مطالعه اي بر روي مادران مصرف كننده حشيش در طي حاملگي، افزايش خطر در ابتلا به شكل نادري از سرطان كودكان گزارش شده است؛ اما بايد اين موضوع در تحقيقات بيشتري نشان داده شود. مصرف حشيش مي‌تواند مقدمه اي بر استفاده مواد خطرناك تر باشد. شواهدي وجود دارد كه حشيش گاهي به صورت نادر باعث سايكوز در فرد مصرف كننده مي‌شود. گيجي، بي قراري، اضطراب، توهم و هذيان مي‌توانند به دنبال مسموميت با حشيش ظاهر گردند. ديگر عوارض مصرف طولاني مدت اين مواد عبارت اند از : حملات هراس (Panic)، فراموشي دوره اي، زوال شخصيت (Depersonalization)، اغتشاش شعور (Deliriun) (كه غالباً به دنبال مصرف مقدار زياد به صورت خوراكي ايجاد مي‌شود)، اختلال در مهارت هاي حركتي (اين مشكل تا پس از رفع اثرات ذهني آن دوام مي‌آورد و تا 12 ساعت بعد از مصرف آن ممكن است باعث تلوتلو خوردن فرد شود)، اختلال در قاعدگي، اختلال در تعداد و فعاليت اسپرم ها و در موارد نادر به دنبال مصرف طولاني مدت مقادير بالا، تشنج نيز ديده شده است.

منبع :سایت کنگره ۶۰

مصرف مداوم قرص های اکستازی ثبات روانی افراد را از بین می برد

پيشگيري و درمان اعتياد به موادمخدر، گامي به سوي توسعه // به مناسبت هفته مبارزه با مواد مخدر // دايره بحران حاصل از سوء مصرف مواد مخدر با پيدايش انواع جديد و متنوع آن چنان گسترده شده است که نگراني هاي فزاينده اي را ناشي از آسيب هاي انساني و اجتماعي بر جامعه بشري ايجاد مي کند.

اگر بپذيريم جدي ترين تهديد پيش روي بشر در قرن 21 به خصوص در جوامع در حال توسعه و عقب افتاده و در کنار بحران هاي هسته اي ، جمعيتي و محيط زيست ، پديده اعتياد به مواد مخدر است که هم زمان مشکلات بهداشتي، رواني و اجتماعي زيادي را به انسان ها وارد کرده آن وقت مي توان به عمق فاجعه بشري پي برد.
ساختار جوامع امروزي بسيار متفاوت از قبل است. اين امر تابعي از تحولات جهاني در زمينه ظهور و بروز انقلاب هاي علمي و فني و اقتصادي، رشد تکنولوژي هاي نوظهور و نيز رسوخ انديشه هاي فرد محور در بين انسان ها مي باشدکه از يک سو موجب از خود بيگانگي افراد جوامع نسبت به يکديگر و فرو رفتن در لاک انزوا و تنهايي شده است و از سوي ديگر فشارهاي اجتماعي رو به تزايد که عمدتا متاثر از دوران گذار به سوي جامعه مدرن و مدرنيته مي باشد، سبب شده تا مردم براي فرار از برخي واقعيتها و فشارها (مثل زندگي شهري، افزايش حجم مطالبات سياسي؛ اقتصادي و فرهنگي....) به سوي مواد مخدر و مواد روان گردان روي آورند.
اما بررسي شرايط اجتماعي و سياسي کشور ما و مقايسه آن با ساير کشورهاي همطراز ثابت مي کند که عبور از اين مرحله گذار به سوي صنعتي و طبقاتي شدن جامعه و وجود فشارهاي اجتماعي و اقتصادي،‌ الزامات فرهنگي و اخلاقي و ... هيچيک نمي تواند عامل تامه و تمام آمار بالاي اعتياد در ايران باشد.
افزايش جمعيت معتادان داراي تبعات سياسي و اجتماعي زيادي است که صرفا به خود آنان خلاصه نمي شود، بلکه گرفتاري آنها بر همه آحاد جامعه تاثير مستقيم دارد. اعضاي خانواده اي که عضوي از آن معتاد باشد معمولا گرفتار بيماري؛ فقر؛ ناهنجاري ها و مشکلات مضاعفي مي شود که فرصت و توان زندگي فعال و با نشاط را نخواهند داشت . بنا بر اين ترديدي نيست که " اعتياد " عامل بازدارنده روند توسعه و تحقق سعادت و رفاه در جامعه است.
فرد معتاد در اثر ابتلا به اين معضل در چرخه اي از ناتواني و فساد مي افتد. به طوري که مواد مخدر بايد دائم در دسترس او قرار گيرد؛ در اثر تکرار مصرف مواد، جسم او تحليل رفته و توانايي فعاليت روزمره را از دست مي دهد، از سوي ديگر با بالا رفتن مصرف مواد ، فرد تمام بودجه و پس انداز احتمالي خود را هم خرج کرده و با توجه به ناتواني جسمي نمي تواند فعاليت معمول و درآمد هميشگي خود را داشته باشد ، لذا در اين فرآيند تلخ که مواد مخدر به تدريج بر سلامت رواني فرد نيز تاثيرات جدي گذاشته و قوه تصميم گيري درست را از وي گرفته است ، او براي به دست آوردن پول جهت خريد مواد ، تن به دزدي و سرقت، بزهکاري و در نهايت ، قتل و جنايت مي دهد تا فقط بتواند مواد مورد نياز خود را تهيه کند.
وجود چنين فردي در هر خانواده و جامعه اي آسيب بزرگي است که نيازمند توجه و رسيدگي ويژه مسوولان و متوليان جامعه مي باشد و به نظر مي رسد با برنامه ريزي و تدوين قوانين اصولي مي توان در مهار کردن اين آتش کمک کرد. آنچه مهم است پيشگيري از نفوذ مواد مخدر در سطوح مختلف جامعه است که با بستر سازي و استفاده از روشهاي علمي به روز و کارآمد؛ مي توان تا حد زيادي از شيوع اين پديده جلوگيري کرد.
پيشگيري از اشاعه و سوء مصرف مواد مخدر؛ صرفا کمک به افراد معتاد و خانواده هاي آنها نيست، بلکه بخش اصلي مسئوليت مسوولان جامعه مصون نگه داشتن افراد سالم از افتادن در دام اعتياد است.
تاکنون گامهاي بلندي در امر مبارزه با مواد مخدر برداشته شده اما هرگز نتوانسته مشکل را به طور ريشه اي حل کند.نهادها و سازمانهاي بين المللي در کنار دولتها برنامه هاي زيادي را ترتيب داده و اقدامات زيادي را به اجرا گذاشته اند اما به نظر مي رسد روند افزايش کشت و توليد انواع مواد مخدر و قاچاق حرفه اي و سيستماتيک آن؛ شتاب بيشتري نسبت به فعاليت هاي پيشگيرانه و مبارزاتي با اين معضل دارد.
هرگاه تقاضا براي مصرف انواع مواد مخدر زياد باشد، حتي با کاهش يا افزايش قيمت آن هم نمي توان با توزيع آن مقابله کرد. در اين وضعيت تعداد واسطه ها و توزيع کنندگان به قدري افزايش مي يابد که مواد مخدر به وفور با نرخ پايين در جامعه در دسترس همه مصرف کنندگان قرار مي گيرد.
طبق آمارهاي اعلام شده سالانه ميزان زيادي مواد مخدر از مبادي شرقي وارد کشور مي شود و تنها ميزان محدودي از آنها توسط نيروهاي انتظامي کشف و ضبط مي شود. بنا به اعتراف مقامات داخلي و خارجي و نيز گزارش دفتر مقابله با مواد مخدر سازمان ملل؛ جمهوري اسلامي ايران رتبه نخست را در ميزان کشفيات انواع مواد مخدر داشته است و تاکنون در راه مبارزه با مواد مخدر بيش از سه هزارو 500 مامور نيروي انتظامي جان خود را از دست داده اند.
البته سياستهاي پيشگيري و درمان هم به موازات اين مساله از سوي سازمانهاي دولتي و غير دولتي با صرف بودجه هاي زيادي پيگيري شده است.
در اين ميدان پر هياهو ، فرد معتاد که گرفتار در دام مواد افيوني است از چند جهت مورد ظلم و ستم واقع مي شود. اولين مساله نگاهي است که جامعه به او دارد. مجرمي که حتي اگر خطايي هم نکرده باشد ، باز محکوم به مجازات است. دومين مساله ،کيفيت مواد مخدر موجود در بازار است که به علت خريد و فروش زير زميني به صورت قاچاق مملو از ناخالصي است و بسياري از معتادان در اثر مصرف آن دچار وضعيت بحراني شده و حتي با خطر مرگ روبه رو مي شوند. سومين مساله ، سوء استفاده اي است که شيادان و فرصت طلبان از ناتواني فرد معتاد مي کنند.
مساله بعدي وضعيت افرادي است که براي درمان و ترک اعتياد خود به درمانگاهها و کلينيک هاي ترک اعتياد مراجعه مي کنند و در اين بين بسياري از افراد و مراکزي که ادعاي درمان اعتياد به روش هاي مختلف را دارند، ممکن است کوچکترين تخصصي هم در اين زمينه نداشته باشند. در واقع فرد معتاد با صرف هزينه اي گزاف و تحمل درد و رنج فراوان اقدام به ترک اعتياد مي کند اما هرگز نتيجه مطلوب نمي گيرد همانطور که گفته مي شود نزديک به 95 درصد از افراد بعد از ترک کردن دوباره به مصرف مواد مخدر روي مي آورند.
به نظر مي رسد با توجه به شرايط اجتماعي و تحولات ساختاري در عرصه هاي عمومي جامعه؛ بازنگري و تحول در تصميم گيريها و به روز کردن روشها و شيوه ي مبارزه در دو عرصه "ورود و قاچاق مواد مخدر" و نيز "فروش و عرضه به متقاضيان" و همچنين درمان اعتياد به عنوان يک مساله ملي امري مهم و ضروري است.
البته با توجه به موقعيت جغرافيايي ايران وترانزيت مواد مخدر از افغانستان به بخش غربي جهان ، يقينا اين همه ماجرا نيست و بايد دلايل و ريشه هاي اين اپيدمي را در مسايل اجتماعي، روان شناختي، سياسي، اقتصادي و فرهنگي و تعاملات جهاني جستجو کرد.
مطابق آمارهاي رسمي اعلام شده جمعيت معتادان ايران حدود دو ميليون نفر اعلام شده است. اگر اين رقم را با احتساب متوسط اعضاي خانواده ايراني يعني هر خانواده چهار نفر در نظر بگيريم،‌ حدود هشت ميليون نفر از جمعيت 70 ميليوني ايران با مشکل ويرانگر اعتياد دست به گريبان است.
اگر بپذيريم که آمارهاي موجود در مورد تعداد افراد معتاد در قياس با افزايش ناگهاني جمعيت در سالهاي پس از انقلاب قابل تعميم است، شايد بي راه نباشد که بگوييم ، نبود بازار کار و بيکاري جوانان يکي از زمينه هاي گرايش آنان به سوي بازار قاچاق و مصرف مواد مخدر بوده است.
در واقع مبارزه عليه سوءمصرف مواد مخدر به تنهايي باعث کاهش اعتياد نخواهد شد بلکه بايد عوامل اقتصادي ، اجتماعي و فرهنگي زمينه ساز اعتياد ، شناسايي و با برنامه ريزي هماهنگ و منسجم در تمامي اين بخش ها ، هدف ريشه کني و کاهش معضل اعتياد در جامعه پيگيري شود.
در اين ميان نقش سازمانها و نهادهاي دولتي و غيردولتي در امر پيشگيري از گسترش سوء مصرف مواد مخدر و نيز درمان مبتلايان به انواع مواد بسيار قابل توجه است. بار پديده اعتياد و معضل قاچاق مواد مخدر به قدري سنگين است که بدون همکاري و ورود سازمان هاي غير دولتي، دولت نمي تواند به مبارزه هماهنگ عليه مواد مخدر بپردازند.
کارشناسان معتقدند که مهمترين مساله درمان و ترک اعتياد، مرحله حمايت هاي اجتماعي، خانوادگي و روان درماني است که متاسفانه جدي گرفته نمي شود. شايد بتوان علل و عوامل زيادي را براي آن برشمرد از جمله اين که وجود رابطه قوي بين فرد بيمار، خانواده او، محيط اجتماعي و نيز کادر پزشکي ضروري است که معمولا با صرف هزينه هاي گزاف امکان پذير است.
مراکز درماني معمولا تا مرحله سم زدايي از بيمار مراقبت مي کنند و پس از آن نقش همراه بيمار، خانواده و... برجسته تر مي شود. بنابراين نقش حمايت هاي خانوادگي و پذيرش اجتماعي بسيار حائز اهميت است.
به نظر مي رسد تعيين سهم هر نهاد ، گروه و فرد در امر پيشگيري، درمان و مبارزه با شيوع اعتياد بسيار ضروري است تا بدانيم از کجا شروع کنيم ، تا کجا بايد ادامه دهيم و چگونه راه را سپري نماييم، تا هم شيوه ها هدفمند شود و هم شانه به شانه يکديگر ، برنامه ها را مديريت کنيم .

استفاده شده از خبرگزاري جمهوري اسلامي

مراقب مخدرهاي تازه به دوران رسيده باشيد
نام: پان. نام خانوادگي: پراگ - شهرت: پان عربي، پان اسفناج، گوتكا، راجا، تايتانيك، ملوان شجاع، هيرو و... در مجموع همان آدامس



پودر و پاستيل تحت عنوان خوشبو كننده دهان. تركيبات: ماده اوليه آن ناس است كه مخلوطي از تنباكو، آهك و خاكستر بوده و با افزودن انواعي از اسانس و رنگ در اشكال مختلف فروخته مي شود. در بعضي از انواع نيز مواد خطرناكي مانند كربنات منيزيم، سرب و ارسنيك ديده مي شود. مكان: شهرهاي مرز شرقي كشور، خراسان و بخشهايي از آذربايجان، شايد هم در همين نزديكي...
* نگاهي به مخدرهاي تازه به دوران رسيده!
مواد مخدر امروزه به عنوان يكي از پر سودترين تجارت هاي غيرقانوني در جهان به شمار مي رود. گردش مالي سالانه آن بين هزار و 500 تا 2 هزار ميليارد دلار برآورد شده است، همسايگي ايران با افغانستان و افزايش كشت خشخاش در اين كشور تهديدي جدي براي ايران است، به طوري كه افزايش تعداد معتادان و گسترش كشت خشخاش تا سطح 6 هزار و 100 تن در افغانستان از برنامه ريزيهاي خارجي براي افزايش ميزان اعتياد در اين منطقه حكايت دارد.
ترياك، هروئين، حشيش، اعضاي جديدي در خانواده مواد مخدر به شمار نمي روند قدمتشان شايد بيش از هزاران سال باشد. كارشناسان و مسؤولان مبارزه با مواد مخدر تلاش خود را براي كاستن ميزان معتادان و اعتياد به اين مواد انجام مي دادند كه ناگهان ماده جديدي به نام كراك، فتنه بزرگي در ميان خانواده مخدرها ايجاد كرد.




كراك از همان هروئين قديمي گرفته مي شد، اما اين بار ديگر نمي شد آن را در گروه مخدرها قرار داد، زيرا خلوص بالاي آن مصرف كننده را با حال و هواي جديدي رو به رو مي كرد. روانگردان هاي جديد با نامهاي تجاري متفاوت!
با رواج مصرف كراك در ميان جوانان و نوجوانان و پيدا كردن مشترياني حتي در ميان سالخوردگان، بتدريج انواع متعددي از مخدرها با اشكال و نامهاي مختلف در گوشه و كنار بازار اين اجناس به چشم مي خورد. گروهي در خانواده روان گردانها قرار گرفتند و گروهي نيز با ميزان خلوص بالاتر توانستند جاي پاي خود را در ميان مخدرها باز كنند. از همين جا بود كه كم كم ماده اي جديد با ظاهري موجه دست به دست ميان افراد چرخيده مي شد. نامش «پان پراگ پود» خوشبو، خوشرنگ و زرق و برق دار.
قيمت زيادي نداشت، 50 و حداكثر 300 تومان به راحتي در بازار و دكه هاي روزنامه فروشي و... پيدا مي شد. ديگر از بوي بد ترياك و دود و بساط و... هم خبري نبود. پدر و مادرها تفاوت آن را از قرصهاي درماني تشخيص نمي دادند. شادي كاذب، گيجي و به هم خوردن تعادل رفتاري و همچنين وابستگي جسمي و رواني از عوارض زودهنگام مصرف آن به شمار مي رود، اين در حالي است كه در درازمدت مي تواند آسيبهاي جدي به مغز، دستگاه تنفسي و قلب و عروق وارد كند. از همه اينها گذشته به دليل تحريك مخاط دهان، از عوامل مستعدكننده سرطانهاي زبان، حنجره و دهان به شمار مي آيد.
* «پان» از كجا آمده است؟
«پان پراگ» ماده غليظ سرخ رنگ و دست سازي است كه از برگ درخت مخصوصي ساخته مي شود. يكي از مواد پر مصرف رايج در پاكستان در كنار «جاآليا»، «كوتكا» و «دينودر» است. شيوع مصرف اين محصولات جويدني بين جوانان پاكستاني در حال افزايش است. در فرهنگ هندي ها از «پان» به عنوان يك ماده خوشبوكننده و تميزكننده دندانها استفاده مي شود. اين مواد از سوي دست فروشان به دو روش فروخته مي شود. نوع طبيعي آن كه روي برگهاي درختان مخصوص در ميان عسل و ديگر مواد معطر پيچيده شده تا يكباره در دهان قرار گيرد و دقايقي بعد تفاله هاي آن به همراه بزاق قرمز رنگ دهان از سوي مصرف كننده خارج شود، نوع ديگر آن در بسته هاي كوچك آلومينيومي قرار دارد كه ضرر و آسيب زيادي به دهان، دندان و لثه وارد مي كند.
در افغانستان و پاكستان اين مواد كه حاوي مقداري «ناس» است به مدت پانزده دقيقه در زيرزبان قرار گرفته و تفاله آن دور ريخته مي شود پس از شادي كوتاه مدت، سرگيجه، عدم تعادل و آثار تخريبي روي سيستم اعصاب برجاي مي گذارد.
گفته مي شود اين ماده خوشبو و خوشرنگ ماده جديدي نيست و همان MDMA ها بودند كه شركت مرگ آسمان در سال 1912 آنها را براي درمان بيماران رواني ساخته بود، اما چهل سال بعد در آمريكا ممنوع اعلام شد.
*هوشيار باشيد!
به گفته يكي از كارشناسان مبارزه با موادمخدر، «پان» از برگ سبز تنباكوي افغان ها تهيه مي شود. برگ سبز تنباكو به نسبت خاصي با آهك تركيب شده و پس از آميختگي با بزاق دهان، نيكوتين تنباكو را آزاد و توليد انرژي مي كند.
گرماي حاصل از اين واكنش تصور اشتباه انرژي زايي را در افراد ايجاد كرده و تقاضاي مصرف مجدد را پديد مي آورد. بدين ترتيب فرد به مصرف ماده معتاد مي شود آهك موجود در اين ماده، بيش از هر نقطه اي به لثه و ديگر قسمتهاي دهان و دندان آسيب مي رساند، اما با گذشت زمان اين ماده ديگر نيازهاي روحي و جسمي فرد را تأمين نمي كند، به همين دليل فرد معتاد رفته رفته به طرف مواد سنگين تري مي رود.
اصغر باقريان به خانواده ها هشدار مي دهد، گاه موادي در قالب خوشبوكننده و در بسته هاي كوچك مانند سماق يا نمكهاي رستوراني عرضه مي شود. اين ماده با ظاهري فريبنده و خوشبو افراد بويژه دانش آموزان را هدف قرار داده است. اين بسته هاي كوچك اغلب حاوي سه عدد از اين ماده به شكل پاستيل است و توانايي بدن، ميزان و روش مصرف آن در بروز عوارض ظاهري نقش مهمي دارد. اين مواد در شكل پودر و با طعم نعناع و موارد مشابه نيز عرضه مي شود.
* رواج آدامسهاي مخدر
جانشين معاون مبارزه با مواد مخدر پليس خراسان رضوي چندي پيش نيز نسبت به توزيع اين ماده مخدر جديد هشدار داد، «پان پراگ» با ظاهري كاملا متفاوت به عنوان ماده مخدر به كشور وارد شده است و دسترسي به آن بسيار راحت است.
سرهنگ گل محمدي اضافه مي كند: طبق دستورالعملي كه از سوي مركز مبارزه با مواد مخدر نيروي انتظامي ابلاغ شده است، روند حساس سازي موضوع و ارائه هشدار به سازمانهاي مختلف بخصوص آموزش و پرورش و نهادهاي آموزش عالي در حال پيگيري است تا از رواج آن جلوگيري شود.
* هند، مقام دوم سرطان دهان در دنيا
از سوي ديگر دكتر محمدرضا جهاني، جانشين دبيركل ستاد مبارزه با مواد مخدر نيز با اشاره به اينكه اين ماده از سال گذشته از كشورهاي هند، پاكستان و افغانستان وارد كشور شده است تصريح مي كند: در بررسي هاي انجام شده از سوي مركز بهزيستي استان سيستان و بلوچستان، از انواع «پان» كه در سطح اين استان جمع آوري شده، شش نوع آن حاوي مواد مخدر افيوني نيز بوده است.
وي اضافه مي كند: هندوستان به دليل مصرف زياد اين ماده، مقام دوم سرطان دهان در دنيا را دارد.
دكتر محمود توكلي، مدير اجرايي مركز تحقيقات اعتياد دانشگاه علوم بهزيستي و توانبخشي نيز در گفتگو با خبرنگار ما با اشاره به تحقيقات انجام شده در خصوص اعتياد و تغيير نوع مصرف مواد مخدر از انتشار اين ماده جديد در ميان افراد كم سن و سال اظهار نگراني مي كند.
وي مي گويد: براساس آخرين تحقيقات انجام شده در سال 86 با نام طرح ملي برابر تقريبي معتادان در كشور كه به سفارش ستاد مبارزه با مواد مخدر صورت گرفت، مشخص شد، در حالي كه شيوع اعتياد در سال 86 نسبت به سالهاي قبل از آن افزايش نيافته است اما متأسفانه شدت اعتياد از ترياك و هروئين به سمت مواد خطرناكي از جمله كراك تغيير داشته است. به گونه اي كه مصرف ترياك به 60 درصد و كراك به 40 درصد رسيده است كه آمار ناگواري به شمار مي رود، زيرا سن مصرف آن پايين است و همه وابستگي بيشتري به مصرف ايجاد مي كند.
به گفته اين كارشناس مصرف كنندگان كراك نيز افراد بين 20 تا 25 سال هستند كه به نظر مي رسد اين ماده جديد تحت عنوان آدامس يا پاستيل با تركيبات خطرناك مشتريان كم سن تري را جذب مي كند.
وي به خانواده ها هشدار مي دهد تا نسبت به آخرين و جديدترين انواع مواد مخدر اطلاعات كافي به دست آورند، زيرا در صورت اعتياد و ايجاد وابستگي به اين مواد توهم زا، آثار و عوارض بسيار بدي در انتظار مصرف كننده است. از اين رو دقت لازم را داشته و در خصوص مواد خوراكي مشكوك تحقيقات بيشتري انجام دهند.دكتر توكلي مي افزايد: آدامسها و يا پاستيلهاي «پان پراگ» مخدرهاي سبكي هستند كه به اصطلاح به آنها ورودي گفته مي شود، زيرا بتدريج فرد را به سمت مواد سنگين تر سوق داده و دريچه اي به دنياي خطرناكترين مخدرهاي توهم زا مي گشايند.

 هروئين پنير، ماده ي مخدر جديدي است بسيار اعتيادآور و ارزان‌قيمت كه طي دو سال اخير ۲۱ نوجوان را در شهر دالاس ايالت تگزاس به كام مرگ كشانده است.

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز به نقل از تلویزیون فاكس نیوز ، این ماده مخدر كه به شكل قرص است در دو سال گذشته ، فقط در مدارس تگزاس ، جان حدود سی دانش آموز آمریكایی را گرفته است .

این ماده مخدر جدید با نام “چیز” (پنیر) به مدرسه های شمال ایالت تگزاس راه یافته که ترکیبی از هروئین و داروهای مسکن است و هر بسته کوچک کاغذی آن دو دلار فروخته می شود.

پلیس آمریکا می گوید ماده مخدر چیز به اندازه ای خطرناک است که نوجوانان در صورت استنشاق آن خیلی زود به خواب ابدی می روند.
یکی از پژوهشگرانی که برای مسوولان مدرسه های دالاس کار می کند و نخستین کسی است که این ماده مخدر را شناسایی کرده، می گوید: کسانی که از مخدر پنیر استفاده می کنند در عمرشان حتی یک نخ سیگار نکشیده و لب به الکل هم نزده اند.
وی می افزاید: سوداگران برای اینکه کودکان را هم مشتری خود کنند، راه جدیدی یافته و پی برده اند بچه ها از آنچه که با سرنگ تزریق می شود، خوششان نمی آید اما از به بینی کشیدن ماده ای عجیب و غریب که باعث رخوت ، سرخوشی و گیجی ، می شود بدشان نمی آید.
پلیس معتقد است در حال حاضر مصرف مخدر پنیربه مدرسه های دالاس محدود است اما این نگرانی وجود دارد که مرگ و میر ناشی از مصرف آن در حومه های نزدیک شهر هم دیده شود. ماده مخدر پنیر ازسال ۲۰۰۵ شناسایی شد و استفاده از آن ابتدا نزد جوانان اسپانیایی تبار دالاس رواج داشت اما چون زود اعتیاد می آورد و نوجوانان از خطرات آن آگاهی ندارند، مصرف آن به سرعت گسترش یافت.
دانش آموزان معمولاً پودر این ماده مخدر را در ورقهای پاره دفترهای تکالیفشان می پیچند، زیر لباسهایشان مخفی می کنند، به مدرسه می آورند و برای اینکه هزینه مصرف خود را تامین کنند به توزیع کننده مخدر تبدیل می شوند.گزارش ایسکانیوز می افزاید:بیش تر قربانیان ماده مخدر پنیر پس از مراسم جشن شبانه در خواب جان باخته اند.مسوولان مدرسه های دالاس برای مبارزه با این ماده مخدر نشستهایی عمومی به زبان انگلیسی و اسپانیایی برگزار و اعلامیه هایی روشنگرانه توزیع کرده اند.
آنان همچنین از سگ های تربیت شده برای یافتن این ماده مخدر استفاده می کنند و آموزگاران را با علائم اعتیاد به آن آشنا می کنند./
- هروئين پنير چيست؟
ماده ي مخدر جديدي است كه از تركيب عصاره ي سياه رنگ هروئين با داروهاي حاوي آنتي‌هيستامين ديفن‌هيدرامين (antihistamine diphenhydramine) همچون Tylenil PM تهييه مي‌شود.

- علت نام‌گذاري آن چيست؟
هنوز از علت اصلي مطمئن نيستند؛ اما احتمالاً به‌خاطر شباهت رنگ قهوه‌اي اين ماده‌ به رنگ پنير پارمايي (شهري در ايتاليا) است. عده‌اي نيز معتقدند از آنجا كه اصطلاح عاميانه ي مواد مخدر در زبان انگليسي، صورت كوتاه شده‌اي از كلمه ي اسپانيايي “chiva” به معني مواد مخدر است، به همين دليل اين ماده را پنير مي‌نامند.

- چه كساني از هروئين پنير استفاده مي‌كنند؟
جوانان اهل دالاس در ايالت تگزاس در كشور ايالات متحده، دو سالي است كه از اين ماده ي مخدر استفاده مي‌كنند و تاكنون ۲۱ نوجوان بر اثر استفاده ي بيش از حد از اين ماده جان‌باخته‌اند. به گفته ي مقامات پليس منطقه، از سال ۲۰۰۵ تاكنون بيش از ۲۰۰ نفر در رابطه با هروئين پنير دستگير شده‌اند.

- طريقه ي استفاده چگونه است؟
معمولاً مستقيماً به وسيله ي ني يا لوله ي خودكار استنشاق مي‌شود.

به نقل از سايت پزشكان بدون مرز

اکستازی

امروزه اعتیاد مشکل بزرگ جوامع است و خساراتی که این معضل یا بلای خانمانسوز به جا می گذارد بسیار زیانبار است زیرا نیروی جوان جامعه را از چرخه تولید خارج می کند.اعتیاد وابستگی جسمی یا روانی به چیزی است.اعتیاد می تواند به مواد شیمیایی یا مواردی مانند اینترنت باشد. اعتیاد به ترکیبات شیمیایی رایجترین نوع موجود است و موادی که به طور معمول به کار می روند شامل دارو های مسکن و خواب اور, محرکهای مغزی ,مواد استنشاقی, الکل ,مواد افیونی و یا حشیش هستند. دارو های مسکن و خواب اور شامل گروه داروهای بنزودیازپین هستند .این ترکیبات باعث اختلال عملکرد شغلی و اجتماعی خواب الودگی و اختلال درک است .از علائم ان پوست سرد و نمناک است و عوارض ان ناراحتی های کبدی و گوارشی و در نهایت در اثر مصرف زیاد مرگ را به دنبال دارد. گروه دیگری از مواد اعتیاد اور که ممکن است کمتر جلب توجه کند مواد استنشاقی است مانند چسب موکت, تینر, بنزین, گاز فندک اتر و مایع خشک شویی است. پس از مصرف این مواد فرد دچار نشئگی , سردرد, تهوع, پرخاشگری , اختلال تکلم و افزایش تعداد ضربا نهای قلب است.این گونه مواد باعث از بین رفتن سلولهای مغزی , کاهش بهره هوشی و اسیبهای جدی به کبد و کلیه و عضلات و ریه می شود.اما از انجایی که این مواد مستقیم اثر بر مغز دارد احتمال کم خونی و سکته بسیار زیاد است. ترکیبات دیگر مواد الکلی مانند انواع مشروبات الکلی هستند که سبب به هم خوردن تعادل و کندی پاسخ میشود و از علائم ان استشمام بوی الکل , سیگار کشیدن زیاد و استفراغ است. در چنین افرادی خطر ابتلا به سرطان سر و گردن و اسیب کبد بسیار بالاست. مشهورترین گروه مواد اعتیاد اور مواد افیونی مانند تریاک, شیره کدئین ,مرفین و هروئین هستند .این مواد حالت نشئگی گرما و گیجی ایجاد می کنند.مشخص ترین علامت مصرف تنگی مردمک چشم این افراد است همچنین حساسیت, کاهش وزن کاهش میل جنسی و تیره شدن پوست است و احنمال ابتلا به هپاتیت ,کزاز و ایدز در این گونه افراد بسیار بالاست و مرگ بیشتر در این گروه اتفاق می افتد. گروه دیگر مواد اعتیاد اور کانابیس است که شامل حشیش ,ماری جوانا , گراس و بنگ و…است. در اینگونه افراد تمرکز از بین رفته و اشتها افزایش می یابد.از علائم مصرف ان قرمز شدن چشم است.این مواد به سلولهای مغزی اسیب جدی وارد می کند و با درصد بالایی سبب سرطان ریه می شود. و اما گروه جدیدی از مواد اعتیاد اور که محرکهای مغزی هستند . این مواد گروها از امفتامین دیتالین و مشتقات انها هستند .از مشتقات این مواد می توان به۳و۴متیلن دی اکسی مت امفنامین MDMA اشاره کرد. XTC که امروزه به نامهای اکستاسی ,اکستازی, اکس و یا قرص شادی بخش شناخته شده است Ecstasy(۳,۴-MethyleneDioxyMethAmphetamine) : در بين عامه مردم اسمهاي ديگري نيز دارد از جمله: X,E,MDMA,Roll,Adam,XTC . Ecstasy از حدود نيمه هاي دهه ۱۹۶۰ به نوان آمفتامين با عوارض کمي براي کاهش افسردگي وارد بازار شد و به صورت کوتاه مدت باعث بهبود اين مشکلات شد اما به دليل سوء مصرف باعث مشکلات زيادي مي شود که باعث شده از آن به عنوان يک ماده مخدر نام برده شود. اين دارو به صورت قرص مصرف مي شود.معمولا در پارتي ها و مهمانيهايي که به مدت زياد به رقص و پايکوبي مي پردازند(raves)، استفاده مي شود. اين قرص از موادي که باعث توهم زايي مي شوند هم تشکيل شده است.اين قرص زماني که ساخته مي شود،نظارتي بر روي آن صورت نمي گيرد و ممکن است که از مواد ديگري هم ساخته شود(زيرا در کارخانه هاي معتبر ساخته نمي شود و يکي از دلايلي است که باعث شده به عنوان قاچاق معرفي شود). از لحاظ رواني اين قرص باعث اعتياد به آن هم مي شود که بسيار خطرناک است.تا حدي که ۳۰۰ ميليگرم از آن مي تواند سبب مرگ يک دختر ۱۵ساله شود. اثرات کوتاه مدت: اکستازي باعث افزايش انرژي و توهم در فرد مي شود.مصرف کنندگان مي گويند که بعد از مصرف دوست دارند به ديگران نزديک شده و با آنها تماس داشته باشند.از ديگر اثرات آن مي توان به: دندان قروچه غير ارادي، کاهش اعمال مهاري، لرز با يِا بدون تعريق زياد، تاري ديد، افزايش ضربان قلب و فشار خون، احتمال بروز تشنج و…اشاره کرد. مواد تحريکي موجود در قرص مي توانند باعث شوند تا مصرف کننده به طور باورنکردني و طولاني مدت برقصد که اگر در اين شرايط گرما و شلوغي (مثلا در يک پارتي) هم باشد ممکن است سبب تب و از دست دادن آب بدن(به شکل عرق) شود.اين شرايط مي تواند منجر به از دست دادن عملکرد عضلات، کليه، قلب و کبد شود.در اين صورت مي توان مرگ را هم ديد. حتي بعد از اين اثرات مشکل در خواب، اضطراب و افسردگي هم ديده مي شود. اثرات طولاني مدت: استفاده مکرر از اکستازي(و يا اعتياد به آن) مي تواند سبب از بين رفتن و تخريب سلولهاي ترشح کننده سروتونين شود.اين سلولها نقش مهمي در حالت روحي افراد، حافظه، يادگيري، درد و اشتها دارند.که تخريب آنها سبب اختلال در عمل آنها مي شود.(اختلال در حافظه و يادگيري، کم اشتهايي، افزايش احساس درد، افسردگي و اضطراب). در ضمن اين قرصها در انواع نامهاي تجاري و با آرمهاي مختلف ساخته مي شوند.مثل:ميتسوبيشي،موتورولا و… حال بايد از کساني که از اين ماده خطرناک استفاده مي کنند پرسيد که آيا حالت سرخوشي موقت به اين همه اختلال و شايد مرگ مي ارزد؟؟!! این ماده در سال ۱۹۱۴ در المان توسط شرکت مرک به عنوان کاهنده اشتها تولید شد اما به علت عوار ض ان از رده خارج گردید .بعد از مدتی در دهه ۷۰ در روان درمانی برای کمک به بیان احساسات بیما ران به کار برده شد.با اثبات اثرات این ماده روی مغز حیوانات ازمایشگی مصرف ان ممنوع شد. در سالهای اخیر مصرف این ماده در مهمانیهای شبانه موسوم به اکس پارتی افزایش یافته است.عامل اصلی رواج این ماده در ایران عدم اگاهی افراد از عوارض ناشیCش انرژی, احساس تمایل برای ارتباط با دیگران, افزایش هوشیاری و درک موسیقی , افزایش حس بویایی و چشایی ,احساس روشنایی و تمایل برای در اغوش گرفتن و بوسیدن دیگران است.   به علت افزایش بیش از حد انرژی این افراد تمایل به رقصهای طولانی دارند.دیگر اثرات ان کاهش اشتها ,تاری دید, گشاد شدن مردمکها است که باعث می شود در مهمانیها با وجود نور کم مجبور به استفاده از عینکهای افتابی در شب شوند. حرکات غیر طبیعی چشم ,افزایش ضربان قلب و فشار خون قفل شدن دندانها که برای جلوگیری از این حالت مجبور به مصرف ادامس هستند و تا ساعتها این حالت فک زدنهای غیر طبیعی وجود دارد نیز از عوارض های دیگر است . این اثرات ۳ تا ۲۴ ساعت باقی می ماند و بعد از ان تمایل شدی برای مصرف مجدد ان وجود دارد. اعتیاد به این ماده روانی و ترک ان بسیار دشوار است .متاسفانه میزان مصرف این ماده خطر ناک در ایران در حال افزایش است.خطر مرگ با مصرف ان وجود دارد و هیچ پادزهری تا امروز برای مسمومیت با اکس شناسایی نشده. اعتیاد بیشترین اسیب را به جوامع می زند و چون همیشه پیشگیری راحت تر از درمان است بهترین راه اگاه ساختن افراد وکاهش معتادین جامعه است. **اکستازی، اعتیاد جدیدی که در انتهای آن مرگ به انتظار نشسته است. نام علمی قرص اکستازی “متیل دی اکسی متیل آمغتامین ” می‌باشد. اثر هر قرص پس از خوردن بعد از ۱۵ تا ۹۰ دقیقه در فرد آشکار می‌شود و تا ۲۴ ساعت باقی می‌ماند. اکستازی در لغت به معنی شادی مفرط بوده . اکستازی داروی سفید رنگ بدبو تلخ مزه است و به راحتی در آب حل می‌شود و به شکل‌های قرص کپسول آدامس نوشابه پودر‌های طمع‌دار تولید و عرضه می‌شود و گاه نیز به صورت تزریق وریدی مورد استفاده قرار می‌گیرد. اکستازی، اعتیاد جدیدی که در انتهای آن مرگ به انتظار نشسته است وقتی در سال ۱۹۱۴ دانشمندان در آلمان یک ماده شیمیایی جهت کم کردن اشتهای افراد ساختند، هیچ کس فکر نمی‌کرد این ماده تبدیل به اعتیاد نسل جوان در قرن جدید شود. یک نوع اعتیاد جدید که در انتهای آن مرگ به انتظار نشسته است . در آن زمان (۱۹۱۴) این ماده به علت اثرات آن از رده خارج شد، اما در سال ۱۹۴۲ این دارو مجددا” وارد بازارشد و در روان درمانی برای کمک به بیان احساسات بیماران استفاده شد. اما در سال ۱۹۸۴ با اثبات اثرات آن روی مغز حیوانات آزمایشگاهی از طرف مجامع علمی مصرف و تولید این داروها رسما” ممنوع اعلام شد، ولی در اثر جریاناتی مصرف آن مجددا” آغاز شد، به طوری که در دوره زمانی خاص مصرف این ماده انرژی‌زا و شادی‌بخش برای کاهش مصرف سایر مواد مخدر مثل هرویین تشویق شده است. به عنوان مثال در اروپا مصرف این قرص از ۵۰۰ هزار به ۳۰ میلیون قرص در ۲ سال بعد رسیده است و یا در آمریکا در پارتی‌های شبانه مصرف این قرص‌ها به شدت افزایش یافت . مواد سازنده قرص‌ها و ویژگی‌ها نام علمی قرص اکستازی “متیل دی اکسی متیل آمغتامین ” می‌باشد. اثر هر قرص پس از خوردن بعد از ۱۵ تا ۹۰ دقیقه در فرد آشکار می‌شود و تا ۲۴ ساعت باقی می‌ماند. اکستازی در لغت به معنی شادی مفرط بوده . اکستازی داروی سفید رنگ بدبو تلخ مزه است و به راحتی در آب حل می‌شود و به شکل‌های قرص کپسول آدامس نوشابه پودر‌های طمع‌دار تولید و عرضه می‌شود و گاه نیز به صورت تزریق وریدی مورد استفاده قرار می‌گیرد. قرص‌های اکستازی از لحاظ ترکیب و عملکرد از یکسو شبیه مواد محرک از قبیل آمفتامین‌ها و از سوی دیگر شبیه مواد توهم‌زا است. مواد محرک موجود در این ماده نقش تحریک کننده داشته و باعث سرعت فعالیت سیستم عصبی می‌شوند. از طرفی مواد توهم‌زای موجود در آن به طور خاص بر روی ادراک تاثیر گذاشته و باعث توهم شنیداری و دیداری می‌گردد.اکستازی در مجموع یک ماده مصنوعی روان گردان به حساب می‌آید که اگرچه آثار بسیار سوءبر روی بدن دارد، ولی مصرف این ماده مصرف کننده را به تدریج یا به سرعت به سمت یک نوع اجبار در مصرف می‌کشاند و از لحاظ روانی وابسته می‌سازد. عوارض و پیامدهای قرص تحقیقات ثابت کرده‌اند ۹۹ درصد کسانی که از این قرص استفاده می‌کنند دچار افسردگی‌های شدید شده و اقدام به ارتباطات نامشروع جنسی و خودکشی می‌کنند . قرص اکس سبب تخریب قسمت‌هایی از مغز می‌شود که قدرت تصمیم‌گیری را از شخص مصرف کننده می‌گیرد. برخی از عوارضی که مورد تایید سازمان بهداشت جهانی قرار گرفته‌اند عبارتند از: تخریب سلول‌های قشر مخ . نارسایی کبد و کلیه و ضایعات پوستی و زوال حافظه کوتاه مدت . اثرات قرص‌های اکستازی ۱- اثرات شدید احساسی و اختلال خواب ۲-انقباض شدید فک و پارگی زبان ۳- فراموشی در ۶۰ درصد موارد ۴- تهوع، استفراغ و سردردهای پیاپی ۵-سرکوب شدید خون سازی مغز استخوان . سکوت مرگ اگر اقدامی‌ جدی‌ برای‌ آگاه‌سازی‌ جامعه‌ در مورد عوارض‌ و خطرات‌ داروهای‌ نشاط‌آور ازجمله‌ اکستازی‌ انجام‌ نشود، در آینده‌ با گسترش‌ بیشتر این‌ داروها در میان‌ جوانان‌ و گرایش‌ آنها به‌ مواد خطرناک‌تری‌ نظیر هرویین‌ و کوکایین‌ روبه‌رو خواهیم‌ بود.مطالعات‌ غیرساخت‌ یافته‌ در ایران‌، روندی‌ بشدت‌ رو به‌ رشد را نشان‌ می‌دهد که‌ کاهش‌ قیمت‌ داروهای‌ اکستازی‌ به‌ حدود ۷۵۰ تا ۱۵۰۰ تومان‌ خود یکی‌ از علل‌ آن‌ است‌. اکستازی: اکستازی‌ یا «متیلین‌ دی‌‌اکسی‌ متیل‌ آمفتامین» از جدیدترین‌ داروهای‌ هم‌ خانواده‌ آمفتامین است که در ایران به نام‌های «اکستازی»، «اکس»، «اکس.تی.سی» و قرص شادی خوانده می‌شود. آمفتامین‌ها اثرات‌ محرک‌ خود را با افزایش‌ آزادسازی‌ مونوآمین‌ها در گره‌های‌ عصبی‌ اعمال‌ می‌کنند. اکستازی‌ این‌ عمل‌ را بیشتر در گره‌های‌ عصبی‌ حاوی‌ سروتونین‌ انجام‌ می‌دهد و به‌ این‌ ترتیب‌ غلظت‌ این‌ ماده‌ را در گره‌های‌ عصبی‌ افزایش‌ داده‌ و موجب‌ استمرار تاثیر تحریکی‌ این‌ گره‌ها می‌شود.بخصوص در دو، سه سال اخیر در پارتی‌های شبانه به شدت افزایش یافته است. جوانان تحصیلکرده و مردم مرفه، بویژه شهروندان مناطق شمال تهران، مصرف کنندگان اصلی این داروها هستند.   شکل قرص‌های اکستازی: اکستازی به صورت قرص‌های خوراکی، آدامس‌های جویدنی، کپسول و مواد تدخینی و ترزیقی است. در حال حاضر نیز امکان ساخت این قرص ها در آزمایشگاه های غیرقانونی و زیرپله ای داخلی وجود دارد که البته با توجه به ترکیب مواد اضافی غیراستاندارد، مصرف آن دارای عوارض شدیدتری خواهدبد. در بین‌ مصرف‌ کنندگان‌ موادمخدر گروه‌ مصرف‌ کننده‌ اکستازی‌ و گروه‌ مصرف‌ کننده‌ آمفتامین‌ و اکستازی‌ بیش‌ از سایر گروه‌ها به‌ موسیقی‌ علاقه‌ نشان‌ می‌دهند. همچنین‌ در بین‌ این‌ دو گروه‌ رفتن‌ به‌ میهمانی‌های‌ خانگی‌ شیوع‌ بیشتری‌ دارد. اثرهای اکستازی: در مطالعه‌ ای‌ که‌ به‌ روش‌ نمونه‌گیری‌ برقی‌ در استرالیا انجام‌ شده‌ پژوهشگران‌ از کنجکاوی‌، تفریح‌، لذت‌ و خوشگذرانی‌ به‌ عنوان‌ محرک‌های‌ اصلی‌ مصرف‌ این‌ مواد یاد کرده‌اند. در نهایت‌ می‌توان‌ گفت‌ که‌ هر دو مطالعه‌ این‌ باور و تصویر عمومی‌ را تصدیق‌ می‌کند که‌ اکستازی‌ توسط‌ جوانان‌ فعال‌ مصرف‌ می‌شود و نماد تفریح‌، فراغت‌ و کلاس‌ است‌. اثر اکستازی بیست تا نود دقیقه بعد از مصرف ظاهر می شود و حدود دو سه ساعت در بدن باقی می‌ماند و سپس کاهش می یابد. البته آثار آن ممکن است تا ۲۴ ساعت در بدن باقی بماند. عوارض اکستازی: اکستازی عوارض شدیدی دارد که از آن جمله است: اختلالات بینایی، کاهش اشتها، حرکات غیرطبیعی چشم، گشاد شدن مردمک، تحریک شدید نسبت به نور (حتی نور ضعیف)، تغییر در تعادل دمای بدن و احساس سرما و یا گرمای شدید، تمایل شدید برای مصرف آب، قفل شدن فک، لرزیدن، عصبی شدن، بی میلی به استراحت و تمایل شدید روانی برای مصرف مجدد این ماده بعد از افت اثر اولیه. اثرهای شدید و مزمن آن: مصرف اکستازی در عین حال ممکن است اثرهای شدیدتری هم در بدن ایجاد کند که بسیاری از این اثرها ممکن است باعث مشکلاتی جبران ناپذیر در بدن شوند. این اثرها عبارتند از: ایجاد عوارض شدید و غیرقابل بازگشت در مغز و بخصوص حافظه، روان پریشی و کابوس های شبانه، آسیب های کبدی، سرکوب فعالیت مراکز خونسازی در بدن ، سرگیجه، تشنج و مرگ. در پایان‌ این نکته حائز اهمیت است که با توجه به‌ روند شیوع‌ هرویین‌ در سی‌ و چند سال‌ اخیر که‌ در ابتدا تنها در بین‌ گروه‌ بسیار اندکی‌ رواج‌ داشت‌ و اکنون‌ به‌ معضل‌ اصلی‌ مواد مخدر ایران‌ تبدیل‌ شده‌، بر ضرورت‌ توجه‌ جدی‌ به‌ مساله‌ سوء مصرف‌ اکستازی‌ در میهمانی‌های‌ شبانه‌ تاکید نموده و هشدار می دهیم که اگر امروز برای‌ پیشگیری‌ از انتشار این‌ ماده‌ در بین‌ گروه‌های‌ خاص‌ برنامه‌ای‌ نداشته‌ باشیم‌، فردا در تمامی‌ مدارس‌ شاهد رد و بدل‌ شدن‌ قرص‌های‌ اکستازی‌ خواهیم بود. ***با کاهش انواع و اقسام مواد مخدر در کشور استفاده از قرص های روان گردان رواج بیشتری یافته اما همین قرص ها نیز از انواع تقلبی و بسیار خطرناک آن محسوب می شوند . این قرص ها که به داروی عشق و قرص های شادی آور و… معروف هستند از طریق کشورهایی همچون هلند ، مالزی و ژاپن توسط مسافران وارد کشور می شود . از آنجایی که مواد مخدر سنتی نظیر تریاک اثرات مخرب ظاهری نیز دارد ، بسیاری از جوانان با فریب حرف هایی نظیر ” تابلو نشدن قیافه و سادگی  مصرف ” ، به استفاده از این دسته از قرص ها روی می آورند غافل از اینکه خطرات مصرف این مواد و به خصوص انواع تقلبی آن زندگی جوانان را به تباهی خواهد کشاند. این مواد توهم زا که در شکل قرص ساخته می شوند به دلیل تغییر الگوی مصرف مواد مخدر به وجود آمده اند و شناسایی و تشخیص آنها اکنون پس ازحدود سه سال آموزش مداوم ماموران و بازرسان سریع تر صورت می گیرد.  اغلب این قرص ها به جای قرص های ویتامین در میان جوانان توزیع می شود و جهت پیشگیری از آلوده شدن دانش آموزان در مدارس با مدیران مدارس دخترانه و پسرانه مقاطع راهنمایی سراسر کشور تبادل نظر لازم است .تهیه فیلم های مستند و به نمایش گذاشتن آنها در مدارس ، آموزش و اطلاع رسانی به این قشر آسیب پذیر و ساخت برنامه های تلویزیونی و سی دی های واقعی از جمله برنامه ای پیش گیرانه  درزمینه این آسیب اجتماعی نقش موثری دارد. البته موارد یاد شده نمی تواند به تنهایی عامل موثری باشند بلکه باید با ایجاد مکان هایی شاد و سالم و ورزشی محلی را برای تخلیه انرژی جوانان در نظر گرفته شود.  جوانان ۱۸ تا ۲۰ ساله بیشترین مصرف کنندگان قرص های اکستازی هستند. بگفته دکتر ولی الله نصر، رییس اداره بهزیستی شهرستان شمیرانات ،” شیوع مصرف قرص های اکستازی و روانگردان در شهرستان شمیرانات بیشتر از سایر مواد مخدر است. دکتر نصر در جلسه کار گروه اجتماعی شهرستان شمیرانات با ارائه گزارشی از میزان مصرف انواع مواد مخدر در شهرستان شمیرانات ، افزود: ۵ مرکز بازپروری اعتیاد در شهرستان شمیرانات در حال فعالیت هستند که طبق گزارشات رسیده طی ۶ ماهه اول امسال ۷۰۰ نفر به این مراکز مراجعه کردند و به آنها خدمات ارائه شد. وی ، با بیان اینکه متاسفانه اینطور شایع شده است که قرص های اکستازی و روانگردان اعتیادآور نیست، میزان مصرف آن را در شهرستان شمیرانات نسبت به سایر مواد مخدر بسیار بالا دانست و از نیروی انتظامی و سایر دستگاههای مربوط خواست که برای پیشگیری و مبارزه با این معضل اجتماعی تلاش بیشتری نمایند. نصر ، با اشاره به اینکه میزان استفاده از قرص های اکستازی و روانگردان در میانگین سنی ۱۸ تا ۲۰ سال ۶ برابر بیشتر از گروه های سنی دیگر است افزود: بر اساس آمارهای علمی میزان ترک اعتیاد در کشورنیزبسیار پائین و حدود یک درصد اعلام شده که بسیار ناامید کننده است. لازم به ذكر است اکستازي يکي از مشهورترين مواد اعتيادآور رايج در ميان جوانان امروزي است. بر اساس آمارهاي تخميني، ۸/۲ ميليون جوان در سراسر دنيا حداقل يک‌بار در طول عمر خود از اين ماده استفاده کرده‌اند و بسياري از آنان، با وجود آگاهي از مخاطرات احتمالي، مصرف اين ماده را ادامه مي‌دهند. اکستازي يا «داروي طراح» ماده‌اي است که در ميهماني‌هاي ريو مصرف مي‌شود. ميهماني‌هايي که شرکت‌کنندگانشان ساعت‌هاي متمادي با موسيقي الکترونيکي و رقص نور مي‌رقصند. در اين قبيل ميهماني‌ها، مواد شادي‌آور و فرح‌بخش مصرف مي‌شود. معمولاً ريو را در فضاهاي باز يا غيرقابل کنترل مانند پارک‌هاي جنگلي و انبارهاي متروکه برگزار مي‌کنند. ولي گاه در محافل خانگي نيز چنين مجالسي برپا مي‌شود. هزاران جوان در اين ميهماني‌ها، که بيش از دو روز طول مي‌کشند، شرکت مي‌کنند. اکستازي ميل به خوردن و خوابيدن را مهار مي‌کند؛ در نتيجه، اين افراد مي‌توانند بدون نياز به خوردن و خوابيدن در ميهماني‌هاي چندروزه شرکت کنند. البته گاه کم‌آبي‌هاي بسيار شديد و خستگي مرگ‌بار شرکت‌کنندگان را از پا درمي‌آورد. همة شرکت‌کنندگان ميهماني‌هاي ريو اکستازي مصرف نمي‌کنند. ولي همة آنها شاهد مصرف اين قرص‌ها خواهند بود. فروشندگان اين قرص‌ها مي‌گويند که اکستازي بي‌خطر است. شما را آرام مي‌کند و درکتان را بالا مي‌برد. کمک مي‌کند تا شادتر باشيد و بهتر زندگي کنيد. اما اين حالات تنها مدت‌زمان کوتاهي وجود دارند. اکستازي شادي کاذبي را در شما به‌وجود مي‌آورد و پس از گذشت چند روز، بدترين لحظات زندگي‌تان را تجربه خواهيد کرد. بر اساس نتايج آماري، در فاصلة سال‌هاي ۱۹۹۸ تا ۱۹۹۹، موارد مرگ ناشي از مصرف اکستازي ۴۰۰ درصد افزايش يافته است. همچنين، از سال ۱۹۹۶ تا ۱۹۹۹، اورژانس بيمارستان‌هاي سراسر دنيا با ۹ برابر افزايش شمار مسموميت با اکستازي مواجه شده‌اند. يعني، تعداد موارد مسموميت در اين دورة زماني از ۳۱۹ نفر به ۲۸۵۰ نفر رسيد. کثريت قربانيان کمتر از ۲۵ سال سن داشتند. بعضي از جوانان معتقدند که ميزان اکستازي مصرف‌شده در اين ميهماني‌‌ها بسيار بيشتر از مقادير حقيقي گزارش شده است. آنها براي کاستن از نگراني والدينشان، مخاطرات ناشي از مصرف اکستازي را جزئي جلوه مي‌دهند. يکي از علل افزايش مصرف اين دارو تبليغات غلط در مورد آن است. مبلغان آن مي‌گويند که آثار مضر اين دارو بيشتر از الکل و تنبکو نيست. هر فردي که در ميهماني ريو شرکت مي‌کند، در معرض خطر استفاده از اکستازي قرار مي‌گيرد. شروع مصرف اين ماده، حتي در حد يک تجربه، مرگ‌آور است. کساني که زندگي‌شان با مصرف اين دارو نابود شده است از اين قرص با عنوان کوکائين ميهماني ريو نام مي‌برند. سازمان غذا و داروي امريکا شمار مصرف‌کنندگان اکستازي را در سال ۲۰۰۱، ۱/۸ ميليون نفر ذکر کرده است. به نظر مي‌رسد که اين رقم در سال جاري در حدود ۵/۶ ميليون نفر افزايش يافته باشد. در فاصلة سال‌هاي ۱۹۹۵ تا ۲۰۰۱، تعداد افراد ۱۰ تا ۱۸ ساله‌اي که از اين ماده استفاده کرده‌اند در حدود ۱۴۰ درصد افزايش يافته است. همچنين، ۹۲ درصد افرادي که مصرف اکستازي را شروع کرده‌اند، بعدها به مواد ديگري مانند ماري‌جوانا، آمفتامين، کوکائين و هروئين روي آورده‌اند. ماده‌اي نشاط‌آور براي جوانان هر فردي ممکن است به دلايل مختلفي داروهاي نشاط‌آور را امتحان کند. بسياري از جوانان تحت تأثير سخنان دوستان خود، در مورد ايجاد احساسات هيجان‌انگيز کاذب و از بين رفتن ممنوعيت‌هاي اخلاقي، از اين ماده استفاده مي‌کنند. تنش و مشکلات خارج از توان فرد مشوقي نيرومند براي مصرف چنين موادي است، اما به تنهايي نمي‌تواند دليل قانع‌کننده‌اي براي شروع مصرف آنها باشد. بعضي افراد براي رهايي از آلام ناشي از صدمات روحي يا مشکلات جسمي به اين داروها پناه مي‌آورند. فرار از افسردگي، رسيدن به آرامش، داشتن زندگي شادتر، و ايجاد تنوع در روند يکنواخت و مأيوس‌کنندة زندگي از ديگر دلايل روي آوردن جوانان به اين قبيل مواد است. اما علت هرچه باشد، اين داروها راه‌حلي موقتي براي فرار از مشکلات هستند و پس از محو آثار مصرف آنها، مشکلات و احساسات ناخواسته، به شکلي شديدتر و سخت‌تر از حالت اوليه، درک مي‌شوند. به مرور، فرد به مقدار بيشتري از اين داروها براي تحمل مشکلات جديد خود نياز خواهد داشت. ليز، يک مصرف‌کنندة اکستازي، مي‌گويد: «در يک ميهماني ريو، مردي که به مقدار زياد و به‌طور مداوم اکستازي مصرف مي‌کرد، خود را پرتقال مي‌دانست. يکي ديگر از مصرف‌کنندگان فکر مي‌کرد که مگس است و به دفعات سرش را به شيشة پنجره مي‌کوبيد.» قرص عشق (Love Pill) اکستازي قرص عشق نيز خوانده مي‌شود. اين قرص ادرک شخص را از رنگ‌ها و اصوات به ميزان زيادي افزايش مي‌دهد و در هنگام برقراري رابطة جنسي، درک حسي ناشي از لمس شدن و نوازش را بالا مي‌برد. اکستازي يک قرص توهم‌زاست و بر مغز اثر مي‌گذارد. مواد توهم‌زا تصاوير را در مغز افراد مخلوط مي‌کنند. آنها مي‌توانند تداعي‌گر صحنه‌هاي غم‌انگيز يا هراسنک زندگي گذشتة فرد باشند. گاه شخص بدون آن‌که آگاه باشد، اين تصاوير را در ضمير ناخودآگاه خود حفظ کرده است. مصرف قرص‌هاي عشق باعث افسردگي، گيجي، اضطراب بيش از حد، بدبيني، جنون گذرا و اختلالات رواني مي‌شود. ممنوعيت استفاده از اکستازي اکستازي در تقسيم‌بندي دارويي در گروه اول قرار داده شده است. به اين معنا که هنوز مصارف پزشکي اين داروي خطرنک تأييد نشده است. از ديگر اعضاي اين گروه دارويي مي‌توان به هروئين، کوکائين، ال اس دي (LSD) و آمفتامين اشاره کرد. در کشور امريکا، جريمة به همراه داشتن اين ماده و پخش يا توليد آن از ۱۰۰ هزار دلار جريمة نقدي تا ۹۹ سال زندان متغير است. يک مصرف‌کنندة دائمي اکستازي مي‌گويد: «اگر هر شب اکستازي بخوريد، سرما وجودتان را فرا مي‌گيرد. کليه‌هايتان از کار مي‌افتند و پادرد خواهيد داشت. لب‌ها و انگشتانتان را آن‌قدر مي‌جويد که به خونريزي مي‌افتند.» چند توصيه به معتادان داروهاي نشاط‌آور هرچند که آثار جانبي ناشي از قطع مصرف اکستازي در نظر مصرف‌کننده غيرقابل مهار و وحشتنک است، باز هم راه‌حل‌هايي وجود دارد. اولين قدم، فهميدن علت اعتياد فرد به مادة اعتيادآور است. در سال ۱۹۶۹، هنگامي که مصرف اين‌گونه مواد به حدکثر خود رسيده بود، محققي نوشت: «فردي که افسرده و دردمند است و با دارودرماني از لحاظ جسمي به آرامش نمي‌رسد، خودبه‌خود کشف مي‌کند که با استفاده از مواد مخدر آرام مي‌شود.» بسياري از افراد به اشتباه تصور مي‌کنند که با مصرف مواد شادي‌افزا «بهتر مي‌شوند»، «بهتر فعاليت مي‌کنند» يا «شادتر مي‌شوند». اين فقط يک هذيان است. اين مواد دير يا زود جسم و روان را نابود مي‌کنند. فشار زندگي مدرن، انسان امروزي را در خود غرق کرده است. اما باز هم راه‌حل‌هايي وجود دارد. ورزش، رژيم غذايي، پياده‌روي طولاني‌مدت همراه با مشاهدة طبيعت باعث القاي احساس رضايت و آرامش مي‌شود. صحبت با يک فرد قابل اعتماد در مورد مشکلات مي‌تواند کمک‌کننده باشد. مصرف مواد اعتيادآور و شادي‌افزا راه‌حل واقعي مشکلات زندگي نيست. نتايج و تبعات مصرف اين داروها بسيار بدتر و وحشتنک‌تر از مشکلات اوليه‌اي است که فرد براي رهايي از آنها به اين مواد پناه آورده است. روي آوردن به مواد و داروهايي از اين قبيل پا گذاشتن در جادة ناهمواري است که فرد براي رسيدن به جهنم انتخاب مي‌کند. جوانان اميدهاي آينده‌اند. والدين بايد با فرزندان خود صحبت کنند و وقت بيشتري را به آنها اختصاص دهند. به مشکلات جوانان گوش فرا دهيد. آرزوهايشان را بشنويد. از تلاش‌هاي آنها، هرچند بدون نتيجه باشد، قدرداني کنيد. توانايي‌هاي آنها را تمجيد و روحيه‌شان را تقويت کنيد. با آنان در مورد داروهاي خطرنک و استفادة نابجا از آنها صحبت کنيد. شما مي‌توانيد زندگي فرزند خود را نجات دهيد.

کوکائين و کراک چيستند؟

 كوكايين، آلكالوئيد اصلي برگ كوكا است كه از برگهاي بوته اي به نام (Ergthroxglom Coca) بدست مي آيد، كه مركز اصلي رويش آن آمريكاي جنوبي است. كوكايين به عنوان ماده موثر در سالهاي 60- 1859 م. از برگ كوكا (تصوير 1) مجزا و استحصال شد. كراك را نيز از كوكايين تهيه و در اواخر تابستان و اوايل پاييز سال 1985 م. به بازار شهر نيويورك عرضه كردند. كراك خطرناكترين ماده اعتياد آوري است كه تا كنون به بازار آمده و به حدي وابستگي آور است كه يك بار مصرف آن، فرد را معتاد مي كند. از نظر طبقه بندي فارماكولوژي، محرك سيستم اعصاب مركزي است.كوكايين پودر سفيد نرم شفاف كريستالي با طعمي تلخ است كه اغلب با پودر تالك، يا ملين ها يا شكر مخلوط مي شود و معمولا به صورت استنشاق، تزريقي، خوراكي يا دود كردن و گاهي هم به طريق پاشيدن روي دستگاه تناسلي مصرف مي كنند .دود معمولي آن براي انفيه و استنشاق 30 تا 100 ميلي گرم است و 10 تا 25 ميلي گرم آن براي تزريق استفاده مي گردد. كوكايين بي حس كننده موضعي است و به ندرت براي برخي از اعمال جراحي استفاده مي شود. نامهاي خياباني آن Coke مخفف كلمه كوكايين (Cocaine)، Candy (شيريني) ، Nose (بيني) ،now (برف) ، Happy (خوشحال، خوشبخت) و Dust (مواد گردي، گرد و خاك) مي باشد.استعمال كوكا قرنها است در كشورهاي هند، پرو و بوليوي معمول بوده، برگهاي رنگ كوكا را براي لذت و خوش بودن مي جوند، مردم اين كشورها براي قادر شدن به انجام كارهاي سخت و جدي و راه رفتن و تحمل گرسنگي و تشنگي از جويدن كوكا ياري مي گيرند.تا آنجا كه به تاريخچه كوكا مربوط مي شود، اين عادت در ميان ساكنان كوه هاي آند رايج بوده است. در تابوت هاي (Huacas) باستاني پرو، مجسمه هاي در حال استعمال كوكا كشف شده اند. روشن ترين علامتي كه بر چهره معتادان كوكا ديده مي شود فرو رفتگي گونه هاست كه در اثر مكيدن برگ كوكا به وجود مي آيد.

اثرات كوتاه مدت:  

 اثرات كوتاه مدت آن مشابه آمفتامين است ولي با مدت زمان كوتاهتر، احساس افزايش انرژي، چابكي و سرخوشي زياد مي كند، از جمله اثرات آن پس از مصرف عبارت است از: افزايش ضربان قلب، نبض، تنفس، درجه حرارت بدن، فشار خون، گشادگي مردمك چشم، پريدگي رنگ، كاهش اشتها، تعرق شديد، تحريك و هيجان، بي قراري، لرزش به خصوص در دستها، توهمات شديد حسي، عدم هماهنگي حركات، اغتشاش دماغي، گيجي، درد پا، فشار قفسه سينه، تهوع، تيرگي بينايي، تب، اسپاسم عضله، تشنج و مرگ.در حالت قطع ماده نيز افسردگي شديد حادث مي شود. ناخالصي كوكايين خيابان اغلب موجب حساسيت و آلرژي شديد مي شود كه معمولا با آب ريزش بيني و بي خوابي شديد همراه است. در مسموميت حاد با كوكايين، فرد مصرف كننده دچار بي قراري و تشويش، هيجان، شوريدگي فكر و اختلال تنفسي مي گردد. ضربان، تنفس و فشار خون فرد افزايش مي يابد. 

اثرات دراز مدت:

از جمله اثرات بلند مدت آن از دست دادن وزن بدن، يبوست، بي خواب، ضعف جنسي، دپرسيون تنفسي، اشكال در ادراركردن، تهوع، كم خوني، رنگ پريدگي، تعرق شديد، دردهاي شكمي و اسهال، اختلالات در هضم و دستگاه گوارشي، سردرد، لرزش دست ها، لرزش و تشنج، پريدن عضلات و سفتي آنها، هپاتيت، آب ريزش دائمي بيني، ايجاد زخم، آماس و جوشهاي پوستي به خصوص اطراف مخاط گوش و بيني، زخم مخاط بيني (در مصرف به صورت انفيه)، اضطراب، بي قراري، تشنج پذيري شديد، سوء ظن، گيجي، اختلالات درك زمان و مكان، رفتار تهاجمي، تحريك پذيري شديد، افسردگي، پرخاشگري، تمايل به خود كشي، توهمات و اختلال در حواس (به خصوص بينايي، شنوايي، و لامسه)، افكار هذياني، و گاهي اشتهاي كاذب و سرانجام ناراحتي جدي دماغي و رواني به نام سايكوز و كوكايين.  تحمل و ايجاد وابستگي كوكايين مشابه آمفتامين است وابستگي شديد رواني ايجاد مي كند كه اين وابستگي در عصاره كوكايين يعني كراك شديدتر مي باشد.در آزمايشاتي كه براي تحقيق پيرامون اثر كوكايين بر روي موش و ميمون انجام شده، پس از قطع مصرف آن، نشانه هاي ترك از جمله ضعف شديد، بد خوابي، افسردگي، تحريك پذيري، گرسنگي زياد ديده شده است.مصرف كننده، كراك را چه به طريق استنشاق يا پاشيدن روي توتون و ماري جوانا و چه از راه كشيدن با پيپ استعمال كند، ديگر نمي تواند از مصرف آن خودداري كند و بايد پي در پي آن را استعمال نمايد. خيلي سريع جذب ريه گشته و به مغز مي رسد و حالت تهاجمي به مصرف كننده دست داده، باعث بزرگ شدن قلب، افزايش فشار خون مي شود، به گونه اي شديدتر از كراك پديدار مي گردد. اصولا فردي كه كراك مصرف مي كند، ديگر بر خود تسلط ندارد و گويا خودي خود را گم كرده است.